Hán Nôm

Hán Nôm là ngành nghiên cứu ngôn ngữ, văn bản và văn hóa Hán Nôm, tức hệ thống chữ viết, tài liệu và di sản tri thức gắn với chữ Hán, chữ Nôm trong lịch sử Việt Nam. Tại Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn TP.HCM, nguồn chính thức mô tả ngành Hán Nôm là chương trình dự kiến mở, tập trung vào chữ Hán, chữ Nôm, tác phẩm văn học, sử học, triết học cổ điển Việt Nam.

Nói dễ hiểu, nếu bạn thích đọc dấu vết quá khứ qua văn bản cổ, bia ký, thư tịch, tài liệu lưu trữ và di sản văn hóa, Hán Nôm là một hướng học rất chuyên sâu.

Theo nguồn chính thức, chương trình hướng tới kiến thức chuyên sâu về Hán Nôm và kỹ năng thực hành.

• Chữ Hán và chữ Nôm: học cách đọc, hiểu, phiên âm, dịch nghĩa và xử lý văn bản cổ.
• Văn học, sử học, triết học cổ điển Việt Nam: tiếp cận di sản tư tưởng và văn hóa qua nguồn văn bản gốc.
• Nghiên cứu văn bản: phân tích, đối chiếu, chú giải, biên dịch và khai thác tài liệu Hán Nôm.
• Kỹ năng nghiên cứu và phân tích: làm việc với tài liệu, lập luận học thuật, viết báo cáo và trình bày kết quả nghiên cứu.
• Kỹ năng giao tiếp và làm việc nhóm: cần thiết khi tham gia dự án thư viện, bảo tàng, viện nghiên cứu hoặc hoạt động bảo tồn di sản.

Có thể hợp nếu bạn...

• Thích ngôn ngữ, chữ viết, văn bản cổ và văn hóa truyền thống Việt Nam.
• Kiên nhẫn với việc đọc chậm, tra cứu kỹ, đối chiếu nhiều nguồn tài liệu.
• Có hứng thú với văn học cổ, lịch sử, triết học, thư tịch, bia ký, gia phả, sắc phong hoặc tài liệu lưu trữ.
• Muốn làm việc trong nghiên cứu, biên dịch, bảo tồn di sản, thư viện, bảo tàng hoặc giảng dạy.
• Không ngại một lĩnh vực học thuật hẹp nhưng có giá trị chuyên môn sâu.

Có thể không hợp nếu bạn...

• Muốn một ngành có lộ trình nghề nghiệp đại chúng, dễ hình dung ngay từ năm nhất.
• Không thích đọc tài liệu dài, tra cứu tỉ mỉ hoặc học hệ thống chữ viết khó.
• Chỉ muốn học ngoại ngữ hiện đại để giao tiếp, kinh doanh hoặc du lịch.
• Ngại nghiên cứu, biên dịch và làm việc với văn bản có tính lịch sử.

Nguồn chính thức nêu các hướng nghề gồm nghiên cứu văn bản Hán Nôm, biên dịch tài liệu cổ, giảng dạy Hán Nôm tại các trường đại học, làm việc tại viện nghiên cứu, thư viện và bảo tàng.

Ngoài ra, nền tảng Hán Nôm có thể hỗ trợ các công việc liên quan đến bảo tồn di sản, chú giải tư liệu, xây dựng nội dung văn hóa, số hóa tài liệu cổ hoặc hỗ trợ nghiên cứu lịch sử, văn học, văn hóa truyền thống.

Một người làm Hán Nôm thường làm việc với tài liệu cần sự kiên nhẫn cao: đọc từng chữ, tra nghĩa, đối chiếu dị bản, hiểu bối cảnh lịch sử rồi mới đưa ra bản dịch hoặc chú giải. Công việc có thể diễn ra trong thư viện, bảo tàng, viện nghiên cứu, trường đại học hoặc dự án bảo tồn di sản.

Đây là nghề cần sự cẩn trọng. Một chữ đọc sai có thể làm lệch nghĩa cả đoạn văn bản, nên người học phải rèn thói quen kiểm chứng, khiêm tốn với tư liệu và tôn trọng bối cảnh lịch sử.

Dễ nhầm với	Khác nhau ở điểm nào
Ngôn ngữ Trung Quốc	Ngôn ngữ Trung Quốc tập trung vào tiếng Trung hiện đại; Hán Nôm nghiên cứu văn bản cổ, chữ Hán, chữ Nôm và di sản Việt Nam.
Văn học	Văn học rộng hơn về tác phẩm và lý luận; Hán Nôm đi sâu vào nguồn văn bản cổ, chữ viết và tư liệu truyền thống.
Lịch sử	Lịch sử nghiên cứu quá khứ qua nhiều loại nguồn; Hán Nôm chuyên sâu vào tư liệu chữ Hán, chữ Nôm và văn bản cổ.
Đông phương học	Đông phương học rộng về khu vực, văn hóa, ngôn ngữ; Hán Nôm tập trung vào di sản văn bản Việt Nam dùng chữ Hán và chữ Nôm.

• Ngành được đặt trong môi trường Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn TP.HCM, phù hợp với nền tảng khoa học xã hội, nhân văn, văn hóa và ngôn ngữ.
• Nguồn chính thức ghi ngành Hán Nôm là chương trình dự kiến mở, vì vậy thí sinh cần theo dõi thông báo chính thức mới nhất từ nhà trường.
• Chương trình nhấn mạnh kiến thức chuyên sâu về Hán Nôm, kỹ năng nghiên cứu, phân tích, giao tiếp và làm việc nhóm.

STT	Trường	Tên ngành	Tổ hợp	2025	2024	2023
1	Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn Hà Nội	Hán Nôm	D66	24.76	25.41	27
2	Trường Đại học Khoa học Huế	Hán Nôm	C00; C19; D01; D14; X70	16	16.25	15.5

📌 Dữ liệu điểm chuẩn theo phương thức xét tuyển bằng tốt nghiệp THPT.