[9Study] Đề thi thử TSA Môn Sinh học 2027 - Đề số 28

Đánh giá Tư duy (TSA)Môn Tư duy khoa học - Sinh họcNăm 202714 câuChuẩn GDPT mới

Phần I

Câu 1

Đọc văn bản sau và trả lời các câu hỏi từ 1 đến 7:

“Chỉ thị sinh thái” được dùng để đánh giá hiện trạng môi trường, đưa ra các tín hiệu cảnh báo về sự thay đổi của môi trường hoặc chẩn đoán nguyên nhân gây ra các vấn đề môi trường. Sinh vật chỉ thị là những cá thể, quần thể hay quần xã có khả năng thích ứng hoặc rất nhạy cảm với một điều kiện môi trường nhất định. Một số tiêu chí quan trọng để lựa chọn sinh vật chỉ thị gồm:

1. Vật chỉ thị phải dễ dàng theo dõi, thu mẫu, định loại.

2. Có tính nhạy cảm với sự thay đổi điều kiện môi trường.

3. Các loài có độ thích ứng hẹp thường là vật chỉ thị tốt hơn loài thích ứng rộng.

4. Khả năng phản ánh mức độ của môi trường.

Hai nhà nghiên cứu dưới đây thảo luận về hiệu quả của việc sử dụng chim biển làm sinh vật chỉ thị cho hệ sinh thái ở một vùng biển.

Nhà nghiên cứu 1:

Chọn chim biển làm sinh vật chỉ thị là rất có giá trị vì chúng là loài săn mồi hàng đầu trong hệ sinh thái. Quần thể chim biển và tỉ lệ sinh sản của chúng được điều chỉnh bởi sự đa dạng, phong phú của con mồi, do đó sẽ phản ánh những thay đổi do môi trường gây ra ảnh hưởng tới số lượng con mồi. Chẳng hạn khi số lượng con mồi giảm sẽ dẫn tới sự giảm nhanh chóng số lượng chim biển, do chuỗi thức ăn này thường ngắn. Tương tự, một số loài cá nhỏ là loài quan trọng trong hệ sinh thái, có ảnh hưởng lớn đến toàn bộ hệ sinh thái. Các loài chim biển ăn chủ yếu những loài cá này, góp phần tạo nên những chỉ số tốt cho hệ sinh thái nói chung.

Các thông số có thể dễ dàng theo dõi ở loài chim biển là quy mô quần thể, thời gian của các chuyến đi kiếm ăn, những thay đổi về khối lượng cơ thể và tốc độ tăng trưởng của con cái. Nhìn chung, chim biển là sinh vật chỉ thị hiệu quả về chi phí, hữu ích và có ý nghĩa đối với những thay đổi môi trường trong hệ sinh thái đại dương.

Nhà nghiên cứu 2:

Loài chim biển không thích hợp để dùng làm sinh vật chỉ thị môi trường ở vùng biển. Trước hết, không phải tất cả các hệ sinh thái biển đều tuân theo chuỗi thức ăn từ trên xuống. Một số lưới thức ăn ở biển rất năng động và có thể xen kẽ từ dưới lên, hoặc từ trên xuống. Ngoài ra, sự thay đổi số lượng chim biển do khan hiếm thức ăn có độ trễ vài tháng hoặc thậm chí vài năm. Do đó, loài chim biển này không thích hợp làm vật chỉ thị cho hệ sinh thái vùng biển.

Nói chung, ảnh hưởng của thay đổi môi trường đối với quần thể chim biển phải mất rất nhiều năm mới có thể quan sát một cách rõ ràng. Nhưng cũng không thể phân biệt chính xác nguyên nhân gây nên những sự thay đổi đó là từ môi trường hay từ các tác động vật lí, hóa học trong quá trình theo dõi chúng của con người.

Theo nhà nghiên cứu 1, những thông số dễ theo dõi ở loài chim biển là quy mô quần thể, thời gian của các chuyến đi kiếm ăn, sự thay đổi khối lượng cơ thể và tốc độ tăng trưởng của con cái. Thông số nào sau đây KHÔNG nằm trong số những thông số mà nhà nghiên cứu 1 nêu?

A
Quy mô quần thể.
B
Thời gian của các chuyến đi kiếm ăn.
C
Số lượng loài thực vật trên bờ biển.
D
Tốc độ tăng trưởng của con cái.

Câu 2

Đọc văn bản sau và trả lời các câu hỏi từ 1 đến 7:

“Chỉ thị sinh thái” được dùng để đánh giá hiện trạng môi trường, đưa ra các tín hiệu cảnh báo về sự thay đổi của môi trường hoặc chẩn đoán nguyên nhân gây ra các vấn đề môi trường. Sinh vật chỉ thị là những cá thể, quần thể hay quần xã có khả năng thích ứng hoặc rất nhạy cảm với một điều kiện môi trường nhất định. Một số tiêu chí quan trọng để lựa chọn sinh vật chỉ thị gồm:

1. Vật chỉ thị phải dễ dàng theo dõi, thu mẫu, định loại.

2. Có tính nhạy cảm với sự thay đổi điều kiện môi trường.

3. Các loài có độ thích ứng hẹp thường là vật chỉ thị tốt hơn loài thích ứng rộng.

4. Khả năng phản ánh mức độ của môi trường.

Hai nhà nghiên cứu dưới đây thảo luận về hiệu quả của việc sử dụng chim biển làm sinh vật chỉ thị cho hệ sinh thái ở một vùng biển.

Nhà nghiên cứu 1:

Chọn chim biển làm sinh vật chỉ thị là rất có giá trị vì chúng là loài săn mồi hàng đầu trong hệ sinh thái. Quần thể chim biển và tỉ lệ sinh sản của chúng được điều chỉnh bởi sự đa dạng, phong phú của con mồi, do đó sẽ phản ánh những thay đổi do môi trường gây ra ảnh hưởng tới số lượng con mồi. Chẳng hạn khi số lượng con mồi giảm sẽ dẫn tới sự giảm nhanh chóng số lượng chim biển, do chuỗi thức ăn này thường ngắn. Tương tự, một số loài cá nhỏ là loài quan trọng trong hệ sinh thái, có ảnh hưởng lớn đến toàn bộ hệ sinh thái. Các loài chim biển ăn chủ yếu những loài cá này, góp phần tạo nên những chỉ số tốt cho hệ sinh thái nói chung.

Các thông số có thể dễ dàng theo dõi ở loài chim biển là quy mô quần thể, thời gian của các chuyến đi kiếm ăn, những thay đổi về khối lượng cơ thể và tốc độ tăng trưởng của con cái. Nhìn chung, chim biển là sinh vật chỉ thị hiệu quả về chi phí, hữu ích và có ý nghĩa đối với những thay đổi môi trường trong hệ sinh thái đại dương.

Nhà nghiên cứu 2:

Loài chim biển không thích hợp để dùng làm sinh vật chỉ thị môi trường ở vùng biển. Trước hết, không phải tất cả các hệ sinh thái biển đều tuân theo chuỗi thức ăn từ trên xuống. Một số lưới thức ăn ở biển rất năng động và có thể xen kẽ từ dưới lên, hoặc từ trên xuống. Ngoài ra, sự thay đổi số lượng chim biển do khan hiếm thức ăn có độ trễ vài tháng hoặc thậm chí vài năm. Do đó, loài chim biển này không thích hợp làm vật chỉ thị cho hệ sinh thái vùng biển.

Nói chung, ảnh hưởng của thay đổi môi trường đối với quần thể chim biển phải mất rất nhiều năm mới có thể quan sát một cách rõ ràng. Nhưng cũng không thể phân biệt chính xác nguyên nhân gây nên những sự thay đổi đó là từ môi trường hay từ các tác động vật lí, hóa học trong quá trình theo dõi chúng của con người.

Cá cơm rất nhiều ở một vùng vịnh và sự hiện diện của chúng ảnh hưởng đến toàn bộ hệ sinh thái nơi đây. Chim cốc ở vịnh chủ yếu ăn cá cơm. Khi số lượng chim cốc suy giảm, các nhà khoa học lo ngại về vấn đề môi trường của vịnh. Lo ngại này có phù hợp với quan điểm của nhà nghiên cứu 1 không?

A
Không, vì nhà nghiên cứu 1 cho rằng những thay đổi trong chuỗi thức ăn không phải là chỉ số đầy đủ về sức khỏe môi trường của một vùng biển.
B
Có, vì nhà nghiên cứu 1 cho rằng tác động của thay đổi môi trường đối với các loài chim biển sẽ chậm lại do chuỗi thức ăn ngắn.
C
Có, vì nhà nghiên cứu 1 cho rằng sự suy giảm số lượng loài săn mồi do con mồi suy giảm phản ánh tình trạng môi trường của vùng biển.
D
Không, vì nhà nghiên cứu 1 cho rằng chỉ những thay đổi về khối lượng cơ thể và tốc độ tăng trưởng của con cái mới là chỉ thị có giá trị.

Câu 3

Đọc văn bản sau và trả lời các câu hỏi từ 1 đến 7:

“Chỉ thị sinh thái” được dùng để đánh giá hiện trạng môi trường, đưa ra các tín hiệu cảnh báo về sự thay đổi của môi trường hoặc chẩn đoán nguyên nhân gây ra các vấn đề môi trường. Sinh vật chỉ thị là những cá thể, quần thể hay quần xã có khả năng thích ứng hoặc rất nhạy cảm với một điều kiện môi trường nhất định. Một số tiêu chí quan trọng để lựa chọn sinh vật chỉ thị gồm:

1. Vật chỉ thị phải dễ dàng theo dõi, thu mẫu, định loại.

2. Có tính nhạy cảm với sự thay đổi điều kiện môi trường.

3. Các loài có độ thích ứng hẹp thường là vật chỉ thị tốt hơn loài thích ứng rộng.

4. Khả năng phản ánh mức độ của môi trường.

Hai nhà nghiên cứu dưới đây thảo luận về hiệu quả của việc sử dụng chim biển làm sinh vật chỉ thị cho hệ sinh thái ở một vùng biển.

Nhà nghiên cứu 1:

Chọn chim biển làm sinh vật chỉ thị là rất có giá trị vì chúng là loài săn mồi hàng đầu trong hệ sinh thái. Quần thể chim biển và tỉ lệ sinh sản của chúng được điều chỉnh bởi sự đa dạng, phong phú của con mồi, do đó sẽ phản ánh những thay đổi do môi trường gây ra ảnh hưởng tới số lượng con mồi. Chẳng hạn khi số lượng con mồi giảm sẽ dẫn tới sự giảm nhanh chóng số lượng chim biển, do chuỗi thức ăn này thường ngắn. Tương tự, một số loài cá nhỏ là loài quan trọng trong hệ sinh thái, có ảnh hưởng lớn đến toàn bộ hệ sinh thái. Các loài chim biển ăn chủ yếu những loài cá này, góp phần tạo nên những chỉ số tốt cho hệ sinh thái nói chung.

Các thông số có thể dễ dàng theo dõi ở loài chim biển là quy mô quần thể, thời gian của các chuyến đi kiếm ăn, những thay đổi về khối lượng cơ thể và tốc độ tăng trưởng của con cái. Nhìn chung, chim biển là sinh vật chỉ thị hiệu quả về chi phí, hữu ích và có ý nghĩa đối với những thay đổi môi trường trong hệ sinh thái đại dương.

Nhà nghiên cứu 2:

Loài chim biển không thích hợp để dùng làm sinh vật chỉ thị môi trường ở vùng biển. Trước hết, không phải tất cả các hệ sinh thái biển đều tuân theo chuỗi thức ăn từ trên xuống. Một số lưới thức ăn ở biển rất năng động và có thể xen kẽ từ dưới lên, hoặc từ trên xuống. Ngoài ra, sự thay đổi số lượng chim biển do khan hiếm thức ăn có độ trễ vài tháng hoặc thậm chí vài năm. Do đó, loài chim biển này không thích hợp làm vật chỉ thị cho hệ sinh thái vùng biển.

Nói chung, ảnh hưởng của thay đổi môi trường đối với quần thể chim biển phải mất rất nhiều năm mới có thể quan sát một cách rõ ràng. Nhưng cũng không thể phân biệt chính xác nguyên nhân gây nên những sự thay đổi đó là từ môi trường hay từ các tác động vật lí, hóa học trong quá trình theo dõi chúng của con người.

Một nghiên cứu cho thấy sau một đợt tảo độc nở hoa, số lượng cá cơm trong vùng nước giảm mạnh chỉ trong vòng một tháng, và hai tháng sau số lượng chim cốc trong khu vực cũng giảm mạnh. Nhà nghiên cứu nào nhiều khả năng sẽ dùng nghiên cứu này để ủng hộ quan điểm của mình?

A
Nhà nghiên cứu 2, vì nó chứng minh số lượng chim biển chỉ thay đổi chậm sau nhiều năm.
B
Nhà nghiên cứu 2, vì nó chứng minh không thể phân biệt tác động của môi trường và của con người.
C
Nhà nghiên cứu 1, vì nó chứng minh loài chim biển không có vai trò gì trong hệ sinh thái.
D
Nhà nghiên cứu 1, vì nó cho thấy số lượng chim biển thay đổi nhanh chóng theo biến động của con mồi do môi trường gây ra.

Câu 4

Đọc văn bản sau và trả lời các câu hỏi từ 1 đến 7:

“Chỉ thị sinh thái” được dùng để đánh giá hiện trạng môi trường, đưa ra các tín hiệu cảnh báo về sự thay đổi của môi trường hoặc chẩn đoán nguyên nhân gây ra các vấn đề môi trường. Sinh vật chỉ thị là những cá thể, quần thể hay quần xã có khả năng thích ứng hoặc rất nhạy cảm với một điều kiện môi trường nhất định. Một số tiêu chí quan trọng để lựa chọn sinh vật chỉ thị gồm:

1. Vật chỉ thị phải dễ dàng theo dõi, thu mẫu, định loại.

2. Có tính nhạy cảm với sự thay đổi điều kiện môi trường.

3. Các loài có độ thích ứng hẹp thường là vật chỉ thị tốt hơn loài thích ứng rộng.

4. Khả năng phản ánh mức độ của môi trường.

Hai nhà nghiên cứu dưới đây thảo luận về hiệu quả của việc sử dụng chim biển làm sinh vật chỉ thị cho hệ sinh thái ở một vùng biển.

Nhà nghiên cứu 1:

Chọn chim biển làm sinh vật chỉ thị là rất có giá trị vì chúng là loài săn mồi hàng đầu trong hệ sinh thái. Quần thể chim biển và tỉ lệ sinh sản của chúng được điều chỉnh bởi sự đa dạng, phong phú của con mồi, do đó sẽ phản ánh những thay đổi do môi trường gây ra ảnh hưởng tới số lượng con mồi. Chẳng hạn khi số lượng con mồi giảm sẽ dẫn tới sự giảm nhanh chóng số lượng chim biển, do chuỗi thức ăn này thường ngắn. Tương tự, một số loài cá nhỏ là loài quan trọng trong hệ sinh thái, có ảnh hưởng lớn đến toàn bộ hệ sinh thái. Các loài chim biển ăn chủ yếu những loài cá này, góp phần tạo nên những chỉ số tốt cho hệ sinh thái nói chung.

Các thông số có thể dễ dàng theo dõi ở loài chim biển là quy mô quần thể, thời gian của các chuyến đi kiếm ăn, những thay đổi về khối lượng cơ thể và tốc độ tăng trưởng của con cái. Nhìn chung, chim biển là sinh vật chỉ thị hiệu quả về chi phí, hữu ích và có ý nghĩa đối với những thay đổi môi trường trong hệ sinh thái đại dương.

Nhà nghiên cứu 2:

Loài chim biển không thích hợp để dùng làm sinh vật chỉ thị môi trường ở vùng biển. Trước hết, không phải tất cả các hệ sinh thái biển đều tuân theo chuỗi thức ăn từ trên xuống. Một số lưới thức ăn ở biển rất năng động và có thể xen kẽ từ dưới lên, hoặc từ trên xuống. Ngoài ra, sự thay đổi số lượng chim biển do khan hiếm thức ăn có độ trễ vài tháng hoặc thậm chí vài năm. Do đó, loài chim biển này không thích hợp làm vật chỉ thị cho hệ sinh thái vùng biển.

Nói chung, ảnh hưởng của thay đổi môi trường đối với quần thể chim biển phải mất rất nhiều năm mới có thể quan sát một cách rõ ràng. Nhưng cũng không thể phân biệt chính xác nguyên nhân gây nên những sự thay đổi đó là từ môi trường hay từ các tác động vật lí, hóa học trong quá trình theo dõi chúng của con người.

Hình dưới đây gồm bốn biểu đồ biểu diễn mối quan hệ giữa số lượng con mồi và số lượng chim biển. Biểu đồ nào phù hợp với quan điểm của nhà nghiên cứu 1 về mối quan hệ giữa số lượng con mồi với quần thể chim biển?

Hình minh họa

A
Biểu đồ A.
B
Biểu đồ B.
C
Biểu đồ C.
D
Biểu đồ D.

Câu 5

Đọc văn bản sau và trả lời các câu hỏi từ 1 đến 7:

“Chỉ thị sinh thái” được dùng để đánh giá hiện trạng môi trường, đưa ra các tín hiệu cảnh báo về sự thay đổi của môi trường hoặc chẩn đoán nguyên nhân gây ra các vấn đề môi trường. Sinh vật chỉ thị là những cá thể, quần thể hay quần xã có khả năng thích ứng hoặc rất nhạy cảm với một điều kiện môi trường nhất định. Một số tiêu chí quan trọng để lựa chọn sinh vật chỉ thị gồm:

1. Vật chỉ thị phải dễ dàng theo dõi, thu mẫu, định loại.

2. Có tính nhạy cảm với sự thay đổi điều kiện môi trường.

3. Các loài có độ thích ứng hẹp thường là vật chỉ thị tốt hơn loài thích ứng rộng.

4. Khả năng phản ánh mức độ của môi trường.

Hai nhà nghiên cứu dưới đây thảo luận về hiệu quả của việc sử dụng chim biển làm sinh vật chỉ thị cho hệ sinh thái ở một vùng biển.

Nhà nghiên cứu 1:

Chọn chim biển làm sinh vật chỉ thị là rất có giá trị vì chúng là loài săn mồi hàng đầu trong hệ sinh thái. Quần thể chim biển và tỉ lệ sinh sản của chúng được điều chỉnh bởi sự đa dạng, phong phú của con mồi, do đó sẽ phản ánh những thay đổi do môi trường gây ra ảnh hưởng tới số lượng con mồi. Chẳng hạn khi số lượng con mồi giảm sẽ dẫn tới sự giảm nhanh chóng số lượng chim biển, do chuỗi thức ăn này thường ngắn. Tương tự, một số loài cá nhỏ là loài quan trọng trong hệ sinh thái, có ảnh hưởng lớn đến toàn bộ hệ sinh thái. Các loài chim biển ăn chủ yếu những loài cá này, góp phần tạo nên những chỉ số tốt cho hệ sinh thái nói chung.

Các thông số có thể dễ dàng theo dõi ở loài chim biển là quy mô quần thể, thời gian của các chuyến đi kiếm ăn, những thay đổi về khối lượng cơ thể và tốc độ tăng trưởng của con cái. Nhìn chung, chim biển là sinh vật chỉ thị hiệu quả về chi phí, hữu ích và có ý nghĩa đối với những thay đổi môi trường trong hệ sinh thái đại dương.

Nhà nghiên cứu 2:

Loài chim biển không thích hợp để dùng làm sinh vật chỉ thị môi trường ở vùng biển. Trước hết, không phải tất cả các hệ sinh thái biển đều tuân theo chuỗi thức ăn từ trên xuống. Một số lưới thức ăn ở biển rất năng động và có thể xen kẽ từ dưới lên, hoặc từ trên xuống. Ngoài ra, sự thay đổi số lượng chim biển do khan hiếm thức ăn có độ trễ vài tháng hoặc thậm chí vài năm. Do đó, loài chim biển này không thích hợp làm vật chỉ thị cho hệ sinh thái vùng biển.

Nói chung, ảnh hưởng của thay đổi môi trường đối với quần thể chim biển phải mất rất nhiều năm mới có thể quan sát một cách rõ ràng. Nhưng cũng không thể phân biệt chính xác nguyên nhân gây nên những sự thay đổi đó là từ môi trường hay từ các tác động vật lí, hóa học trong quá trình theo dõi chúng của con người.

Nhà nghiên cứu 1 cho rằng việc dùng chim biển làm sinh vật chỉ thị là hiệu quả về chi phí. Phát biểu trên đúng hay sai?

 

A

Đúng

B

Sai

Câu 6

Đọc văn bản sau và trả lời các câu hỏi từ 1 đến 7:

“Chỉ thị sinh thái” được dùng để đánh giá hiện trạng môi trường, đưa ra các tín hiệu cảnh báo về sự thay đổi của môi trường hoặc chẩn đoán nguyên nhân gây ra các vấn đề môi trường. Sinh vật chỉ thị là những cá thể, quần thể hay quần xã có khả năng thích ứng hoặc rất nhạy cảm với một điều kiện môi trường nhất định. Một số tiêu chí quan trọng để lựa chọn sinh vật chỉ thị gồm:

1. Vật chỉ thị phải dễ dàng theo dõi, thu mẫu, định loại.

2. Có tính nhạy cảm với sự thay đổi điều kiện môi trường.

3. Các loài có độ thích ứng hẹp thường là vật chỉ thị tốt hơn loài thích ứng rộng.

4. Khả năng phản ánh mức độ của môi trường.

Hai nhà nghiên cứu dưới đây thảo luận về hiệu quả của việc sử dụng chim biển làm sinh vật chỉ thị cho hệ sinh thái ở một vùng biển.

Nhà nghiên cứu 1:

Chọn chim biển làm sinh vật chỉ thị là rất có giá trị vì chúng là loài săn mồi hàng đầu trong hệ sinh thái. Quần thể chim biển và tỉ lệ sinh sản của chúng được điều chỉnh bởi sự đa dạng, phong phú của con mồi, do đó sẽ phản ánh những thay đổi do môi trường gây ra ảnh hưởng tới số lượng con mồi. Chẳng hạn khi số lượng con mồi giảm sẽ dẫn tới sự giảm nhanh chóng số lượng chim biển, do chuỗi thức ăn này thường ngắn. Tương tự, một số loài cá nhỏ là loài quan trọng trong hệ sinh thái, có ảnh hưởng lớn đến toàn bộ hệ sinh thái. Các loài chim biển ăn chủ yếu những loài cá này, góp phần tạo nên những chỉ số tốt cho hệ sinh thái nói chung.

Các thông số có thể dễ dàng theo dõi ở loài chim biển là quy mô quần thể, thời gian của các chuyến đi kiếm ăn, những thay đổi về khối lượng cơ thể và tốc độ tăng trưởng của con cái. Nhìn chung, chim biển là sinh vật chỉ thị hiệu quả về chi phí, hữu ích và có ý nghĩa đối với những thay đổi môi trường trong hệ sinh thái đại dương.

Nhà nghiên cứu 2:

Loài chim biển không thích hợp để dùng làm sinh vật chỉ thị môi trường ở vùng biển. Trước hết, không phải tất cả các hệ sinh thái biển đều tuân theo chuỗi thức ăn từ trên xuống. Một số lưới thức ăn ở biển rất năng động và có thể xen kẽ từ dưới lên, hoặc từ trên xuống. Ngoài ra, sự thay đổi số lượng chim biển do khan hiếm thức ăn có độ trễ vài tháng hoặc thậm chí vài năm. Do đó, loài chim biển này không thích hợp làm vật chỉ thị cho hệ sinh thái vùng biển.

Nói chung, ảnh hưởng của thay đổi môi trường đối với quần thể chim biển phải mất rất nhiều năm mới có thể quan sát một cách rõ ràng. Nhưng cũng không thể phân biệt chính xác nguyên nhân gây nên những sự thay đổi đó là từ môi trường hay từ các tác động vật lí, hóa học trong quá trình theo dõi chúng của con người.

Địa y chỉ sống được ở nơi không khí sạch, rất nhạy cảm với khí SO₂ nên được dùng làm sinh vật chỉ thị ô nhiễm không khí; ngược lại, cây bàng sống được cả ở nơi có không khí ô nhiễm nên không dùng làm chỉ thị. Ví dụ này tương ứng với chỉ tiêu số mấy trong các tiêu chí chọn sinh vật chỉ thị?

(Điền một số nguyên từ 1 đến 4.)

Câu 7

Đọc văn bản sau và trả lời các câu hỏi từ 1 đến 7:

“Chỉ thị sinh thái” được dùng để đánh giá hiện trạng môi trường, đưa ra các tín hiệu cảnh báo về sự thay đổi của môi trường hoặc chẩn đoán nguyên nhân gây ra các vấn đề môi trường. Sinh vật chỉ thị là những cá thể, quần thể hay quần xã có khả năng thích ứng hoặc rất nhạy cảm với một điều kiện môi trường nhất định. Một số tiêu chí quan trọng để lựa chọn sinh vật chỉ thị gồm:

1. Vật chỉ thị phải dễ dàng theo dõi, thu mẫu, định loại.

2. Có tính nhạy cảm với sự thay đổi điều kiện môi trường.

3. Các loài có độ thích ứng hẹp thường là vật chỉ thị tốt hơn loài thích ứng rộng.

4. Khả năng phản ánh mức độ của môi trường.

Hai nhà nghiên cứu dưới đây thảo luận về hiệu quả của việc sử dụng chim biển làm sinh vật chỉ thị cho hệ sinh thái ở một vùng biển.

Nhà nghiên cứu 1:

Chọn chim biển làm sinh vật chỉ thị là rất có giá trị vì chúng là loài săn mồi hàng đầu trong hệ sinh thái. Quần thể chim biển và tỉ lệ sinh sản của chúng được điều chỉnh bởi sự đa dạng, phong phú của con mồi, do đó sẽ phản ánh những thay đổi do môi trường gây ra ảnh hưởng tới số lượng con mồi. Chẳng hạn khi số lượng con mồi giảm sẽ dẫn tới sự giảm nhanh chóng số lượng chim biển, do chuỗi thức ăn này thường ngắn. Tương tự, một số loài cá nhỏ là loài quan trọng trong hệ sinh thái, có ảnh hưởng lớn đến toàn bộ hệ sinh thái. Các loài chim biển ăn chủ yếu những loài cá này, góp phần tạo nên những chỉ số tốt cho hệ sinh thái nói chung.

Các thông số có thể dễ dàng theo dõi ở loài chim biển là quy mô quần thể, thời gian của các chuyến đi kiếm ăn, những thay đổi về khối lượng cơ thể và tốc độ tăng trưởng của con cái. Nhìn chung, chim biển là sinh vật chỉ thị hiệu quả về chi phí, hữu ích và có ý nghĩa đối với những thay đổi môi trường trong hệ sinh thái đại dương.

Nhà nghiên cứu 2:

Loài chim biển không thích hợp để dùng làm sinh vật chỉ thị môi trường ở vùng biển. Trước hết, không phải tất cả các hệ sinh thái biển đều tuân theo chuỗi thức ăn từ trên xuống. Một số lưới thức ăn ở biển rất năng động và có thể xen kẽ từ dưới lên, hoặc từ trên xuống. Ngoài ra, sự thay đổi số lượng chim biển do khan hiếm thức ăn có độ trễ vài tháng hoặc thậm chí vài năm. Do đó, loài chim biển này không thích hợp làm vật chỉ thị cho hệ sinh thái vùng biển.

Nói chung, ảnh hưởng của thay đổi môi trường đối với quần thể chim biển phải mất rất nhiều năm mới có thể quan sát một cách rõ ràng. Nhưng cũng không thể phân biệt chính xác nguyên nhân gây nên những sự thay đổi đó là từ môi trường hay từ các tác động vật lí, hóa học trong quá trình theo dõi chúng của con người.

Ngoài việc thay đổi của chim biển xảy ra chậm, nhà nghiên cứu 2 còn nêu lí do nào khiến không thể xác định chính xác nguyên nhân gây ra những thay đổi quan sát được ở quần thể chim biển?

A
Chim biển có tuổi thọ quá ngắn nên không thể theo dõi.
B
Các tác động vật lí, hóa học do con người gây ra trong quá trình theo dõi cũng ảnh hưởng đến quần thể chim biển.
C
Chim biển hoàn toàn không ăn cá nhỏ.
D
Mọi lưới thức ăn trên biển đều tuân theo chuỗi thức ăn từ trên xuống.

Câu 8

Đọc văn bản sau và trả lời các câu hỏi từ 8 đến 14:

Các virus thiếu enzyme chuyển hóa và bộ máy sản xuất protein; chúng là các dạng sống kí sinh nội bào bắt buộc. Mỗi loại virus chỉ có thể lây nhiễm một số lượng nhất định các loại tế bào chủ, được gọi là phổ vật chủ của virus. Tính đặc trưng của phổ vật chủ là kết quả của quá trình tiến hóa hệ thống nhận diện của mỗi loại virus. Virus nhận ra các tế bào chủ của nó theo nguyên tắc “chìa và khóa” giữa các protein bề mặt của virus với các phân tử thụ thể đặc hiệu trên bề mặt ngoài của tế bào chủ.

Hình minh họa

Hình 1. Chu trình nhân lên của virus (HIV) trong tế bào chủ

Quá trình lây nhiễm của virus bắt đầu khi một virus đính kết với tế bào chủ và hệ gen của chúng được truyền vào trong tế bào chủ. Cơ chế truyền hệ gen của virus vào tế bào chủ phụ thuộc vào loại virus và loại tế bào chủ. Khi hệ gen của virus đã ở trong tế bào chủ, các protein mà nó mã hóa có thể trưng dụng tế bào chủ, tái lập trình hoạt động tế bào để tái bản hệ gen của virus, đồng thời sản xuất ra các protein của virus. Tế bào chủ cung cấp các nucleotide cho việc tổng hợp các nucleic acid của virus, cũng như các enzyme, các ribosome, các tRNA, các amino acid, ATP và các thành phần khác cần thiết để tổng hợp protein của virus. Phần lớn các virus DNA dùng các enzyme DNA polymerase của tế bào chủ để tổng hợp hệ gen mới của chúng trên cơ sở dùng mạch khuôn là DNA của virus. Ngược lại, để tái bản vật chất di truyền, các virus RNA thường mã hóa các enzyme polymerase sử dụng RNA làm mạch khuôn.

Sau khi các phân tử nucleic acid và các capsomer đã được tạo ra, chúng sẽ đóng gói với nhau một cách tự phát để hình thành nên các virus thế hệ con. Một kiểu chu kì sinh sản của virus đơn giản nhất sẽ kết thúc bằng việc hàng trăm hoặc thậm chí hàng nghìn virus thoát khỏi tế bào chủ lây nhiễm, kéo theo sự phá hủy của tế bào chủ.

Mỗi loại virus chỉ lây nhiễm được một số loại tế bào chủ nhất định. Điều nào sau đây giải thích cho hiện tượng đó theo nguyên tắc “chìa và khóa”?

A
Protein bề mặt của virus liên kết đặc hiệu với từng loại thụ thể trên bề mặt tế bào chủ.
B
Virus mã hóa được mọi loại thụ thể của tế bào.
C
Protein bề mặt của virus liên kết không đặc hiệu với mọi thụ thể trên bề mặt tế bào.
D
Tế bào chủ tự tổng hợp protein bề mặt của virus.

Câu 9

Đọc văn bản sau và trả lời các câu hỏi từ 8 đến 14:

Các virus thiếu enzyme chuyển hóa và bộ máy sản xuất protein; chúng là các dạng sống kí sinh nội bào bắt buộc. Mỗi loại virus chỉ có thể lây nhiễm một số lượng nhất định các loại tế bào chủ, được gọi là phổ vật chủ của virus. Tính đặc trưng của phổ vật chủ là kết quả của quá trình tiến hóa hệ thống nhận diện của mỗi loại virus. Virus nhận ra các tế bào chủ của nó theo nguyên tắc “chìa và khóa” giữa các protein bề mặt của virus với các phân tử thụ thể đặc hiệu trên bề mặt ngoài của tế bào chủ.

Hình minh họa

Hình 1. Chu trình nhân lên của virus (HIV) trong tế bào chủ

Quá trình lây nhiễm của virus bắt đầu khi một virus đính kết với tế bào chủ và hệ gen của chúng được truyền vào trong tế bào chủ. Cơ chế truyền hệ gen của virus vào tế bào chủ phụ thuộc vào loại virus và loại tế bào chủ. Khi hệ gen của virus đã ở trong tế bào chủ, các protein mà nó mã hóa có thể trưng dụng tế bào chủ, tái lập trình hoạt động tế bào để tái bản hệ gen của virus, đồng thời sản xuất ra các protein của virus. Tế bào chủ cung cấp các nucleotide cho việc tổng hợp các nucleic acid của virus, cũng như các enzyme, các ribosome, các tRNA, các amino acid, ATP và các thành phần khác cần thiết để tổng hợp protein của virus. Phần lớn các virus DNA dùng các enzyme DNA polymerase của tế bào chủ để tổng hợp hệ gen mới của chúng trên cơ sở dùng mạch khuôn là DNA của virus. Ngược lại, để tái bản vật chất di truyền, các virus RNA thường mã hóa các enzyme polymerase sử dụng RNA làm mạch khuôn.

Sau khi các phân tử nucleic acid và các capsomer đã được tạo ra, chúng sẽ đóng gói với nhau một cách tự phát để hình thành nên các virus thế hệ con. Một kiểu chu kì sinh sản của virus đơn giản nhất sẽ kết thúc bằng việc hàng trăm hoặc thậm chí hàng nghìn virus thoát khỏi tế bào chủ lây nhiễm, kéo theo sự phá hủy của tế bào chủ.

Theo Hình 1, bốn giai đoạn đầu trong chu trình nhân lên của virus (từ khi tiếp xúc với tế bào chủ) diễn ra theo thứ tự: [1]_____ → [2]_____ → [3]_____ → [4]_____.

A
Lắp ráp
B
Hấp phụ
C
Giải phóng
D
Sinh tổng hợp
E
Xâm nhập

Câu 10

Đọc văn bản sau và trả lời các câu hỏi từ 8 đến 14:

Các virus thiếu enzyme chuyển hóa và bộ máy sản xuất protein; chúng là các dạng sống kí sinh nội bào bắt buộc. Mỗi loại virus chỉ có thể lây nhiễm một số lượng nhất định các loại tế bào chủ, được gọi là phổ vật chủ của virus. Tính đặc trưng của phổ vật chủ là kết quả của quá trình tiến hóa hệ thống nhận diện của mỗi loại virus. Virus nhận ra các tế bào chủ của nó theo nguyên tắc “chìa và khóa” giữa các protein bề mặt của virus với các phân tử thụ thể đặc hiệu trên bề mặt ngoài của tế bào chủ.

Hình minh họa

Hình 1. Chu trình nhân lên của virus (HIV) trong tế bào chủ

Quá trình lây nhiễm của virus bắt đầu khi một virus đính kết với tế bào chủ và hệ gen của chúng được truyền vào trong tế bào chủ. Cơ chế truyền hệ gen của virus vào tế bào chủ phụ thuộc vào loại virus và loại tế bào chủ. Khi hệ gen của virus đã ở trong tế bào chủ, các protein mà nó mã hóa có thể trưng dụng tế bào chủ, tái lập trình hoạt động tế bào để tái bản hệ gen của virus, đồng thời sản xuất ra các protein của virus. Tế bào chủ cung cấp các nucleotide cho việc tổng hợp các nucleic acid của virus, cũng như các enzyme, các ribosome, các tRNA, các amino acid, ATP và các thành phần khác cần thiết để tổng hợp protein của virus. Phần lớn các virus DNA dùng các enzyme DNA polymerase của tế bào chủ để tổng hợp hệ gen mới của chúng trên cơ sở dùng mạch khuôn là DNA của virus. Ngược lại, để tái bản vật chất di truyền, các virus RNA thường mã hóa các enzyme polymerase sử dụng RNA làm mạch khuôn.

Sau khi các phân tử nucleic acid và các capsomer đã được tạo ra, chúng sẽ đóng gói với nhau một cách tự phát để hình thành nên các virus thế hệ con. Một kiểu chu kì sinh sản của virus đơn giản nhất sẽ kết thúc bằng việc hàng trăm hoặc thậm chí hàng nghìn virus thoát khỏi tế bào chủ lây nhiễm, kéo theo sự phá hủy của tế bào chủ.

Ở bên ngoài tế bào chủ, virus vẫn sinh sản bình thường vì chúng có cả nucleic acid và protein. Phát biểu trên đúng hay sai?

 

A

Đúng

B

Sai

Đang xem 10 câu đầu của đề

Đề có tất cả 14 câu. Làm bài để xem trọn đề và nhận kết quả chi tiết.

Đăng nhập để làm bài
Đề thi: [9Study] Đề thi thử TSA Môn Sinh học 2027 - Đề số 28 môn Tư duy khoa học - Sinh học 2027 (Đánh giá Tư duy (TSA)) - 9Study