Đáp án & lời giải chi tiết: Đề thi thử tốt nghiệp THPT môn Sinh Học tỉnh Yên Bái 2025 - Đề 01

Bước 1: Xác định cơ quan chính

Sau tiêu hoá, các chất dinh dưỡng được hấp thụ chủ yếu qua thành ruột non.

Ruột non có diện tích hấp thụ lớn nhờ nếp gấp, lông ruột và vi nhung mao.

Bước 2: Đối chiếu phương án

Chọn $C$: ruột non là nơi hấp thụ phần lớn chất dinh dưỡng; $A$, $B$, $D$ sai vì ruột già chủ yếu hấp thụ nước và muối khoáng, manh tràng không phải nơi hấp thụ chính, còn dạ dày chủ yếu tiêu hoá thức ăn.

Bước 1: Nhận diện mao mạch

Mao mạch có kích thước nhỏ nhất, thành rất mỏng, thuận lợi cho trao đổi chất.

Bước 2: Đối chiếu phương án

Chọn $A$: mao mạch. $B$, $C$, $D$ sai vì tĩnh mạch và động mạch có kích thước lớn hơn, còn mạch bạch huyết không thuộc hệ mạch máu.

Bước 1: Xác định đoạn biến đổi

Đoạn $AB$ biến mất khỏi một nhiễm sắc thể.

Đoạn $AB$ xuất hiện thêm trên nhiễm sắc thể khác.

Bước 2: Phân loại dạng đột biến

Một nhiễm sắc thể cho đoạn, nhiễm sắc thể kia nhận đoạn; không có trao đổi hai chiều.

Đây là chuyển đoạn không tương hỗ.

Bước 3: Đối chiếu phương án

Chọn B. Chuyển đoạn tương hỗ phải có trao đổi đoạn hai chiều; đảo đoạn là đoạn quay ngược trên cùng nhiễm sắc thể, còn lặp đoạn là đoạn được nhân đôi.

Vì vậy, các phương án A, C, D lần lượt không phù hợp với hình.

Bước 1: Nhận diện cấu trúc

DNA liên kết với protein histone tạo nên cấu trúc vật chất di truyền ở cấp độ tế bào là nhiễm sắc thể.

Bước 2: Đối chiếu phương án

Chọn B. Nhiễm sắc thể; A, C, D sai vì sợi nhiễm sắc, vùng xếp cuộn và sợi cơ bản chỉ là các mức đóng gói thuộc cấu trúc nhiễm sắc thể.

Bước 1: Xác định số liên kết

Mỗi cặp $A-T$ hoặc $T-A$ có $2$ liên kết; mỗi cặp $G-C$ có $3$ liên kết.

Bước 2: Tính mức thay đổi

Mất một cặp $A-T$ làm số liên kết hiđrô giảm đúng bằng số liên kết của cặp đó.

Bước 3: Đối chiếu phương án

Chọn C vì mất $1$ cặp $A-T$ làm giảm $2$ liên kết hiđrô; A sai vì làm tăng $2$, B sai vì không đổi, D sai vì làm tăng $1$ liên kết hiđrô.

Bước 1: Xác định tiêu chí

Kiểu gene thuần chủng phải đồng hợp ở cả hai cặp gene.

Bước 2: Kiểm tra kiểu gene

Xét từng kiểu gene: $Aabb$ có $Aa$; $AaBb$ có $Aa$, $Bb$; $AABb$ có $Bb$; $AAbb$ có $AA$, $bb$.

Bước 3: Đối chiếu phương án

Chọn $D$: $AAbb$; $A$, $B$, $C$ sai vì lần lượt còn cặp dị hợp $Aa$, $Aa$ và $Bb$, $Bb$.

Bước 1: Nhận diện đặc điểm

Phân tử có anticodon và đầu $3^{\prime }$ gắn amino acid là phân tử vận chuyển amino acid.

Bước 2: Xác định chức năng

$tRNA$ mang amino acid đến ribosome và dùng anticodon để nhận biết codon trên $mRNA$.

Bước 3: Đối chiếu phương án

Chọn B. $tRNA$ đúng vì có anticodon và đầu $3^{\prime }$ liên kết với amino acid; A, C, D sai vì lần lượt là phân tử lưu trữ thông tin, mang codon và cấu tạo ribosome.

Bước 1: Xác định điều kiện kiểu hình

Thân cao cần ít nhất một $A$; hoa trắng chỉ xuất hiện khi có $bb$.

Bước 2: Ghép điều kiện

Kiểu gen cần tìm phải đồng thời có dạng $A-$ và $bb$.

Bước 3: Đối chiếu phương án

Đáp án $D$: $Aabb$ thỏa mãn $Aa$ quy định thân cao và $bb$ quy định hoa trắng. Các phương án $A$, $B$ sai vì có $aa$; phương án $C$ sai vì có $BB$ quy định hoa đỏ.

Bước 1: Tìm $G_1$

Theo nguyên tắc bổ sung, $G_1=C_2$.

Bước 2: Tìm $C_1$

Dùng tổng tỉ lệ nucleotide trên mạch $1$.

Bước 3: Đối chiếu phương án

Theo bổ sung, $G_2=C_1=0,38$. Chọn A; B, C, D sai vì lần lượt lấy sai $G_1$, đồng nhất hai giá trị, hoặc đảo thứ tự.

Bước 1: Xác định điều kiện màu nâu

Muốn tạo màu nâu, kiểu gene phải có ít nhất một alen $A$ để tạo $P_1$.

Đồng thời phải là $bb$ để không có enzyme chuyển $P_1$ thành màu đen.

Bước 2: Đối chiếu phương án

Phương án $D$: $Aabb$ thỏa mãn $A-$ và $bb$, nên tạo lông nâu.

Các phương án $A$, $B$, $C$ lần lượt có alen $B$ gây màu đen, thiếu $A$ nên không tạo $P_1$, và thiếu $A$ nên không tạo $P_1$.