Nguyễn Phong Việt (1)
Bầy chim sẻ bị nhốt trong chiếc lồng và chờ đi trên phố
cứ ríu rít kêu mãi không thôi
Tôi đi trong dòng người
liếc ngang liếc dọc
nhìn những con chim sẽ thất thần, rụng lông, ngơ ngác
rồi nhìn ra chung quanh...
Những con chim sẻ không được bay trong bầu trời xanh
một điều nghịch lý
bạn bè tôi nhiều khi phải sống không theo cách mình nghĩ
một điều bình thường?
Rồi những con chim sẻ sẽ được phóng sinh
một người đi bên cạnh tôi bảo thế
cuộc đời mà lẽ ra nó được hưởng với mây, mưa và gió...
chẳng cần đợi một bàn tay cứu rỗi nào
Bầy chim sẻ bị nhốt trong chiếc lồng
có nhìn thấy được tôi đâu?
Câu này chưa có lời giải.
Nguyễn Phong Việt (1)
Bầy chim sẻ bị nhốt trong chiếc lồng và chờ đi trên phố
cứ ríu rít kêu mãi không thôi
Tôi đi trong dòng người
liếc ngang liếc dọc
nhìn những con chim sẽ thất thần, rụng lông, ngơ ngác
rồi nhìn ra chung quanh...
Những con chim sẻ không được bay trong bầu trời xanh
một điều nghịch lý
bạn bè tôi nhiều khi phải sống không theo cách mình nghĩ
một điều bình thường?
Rồi những con chim sẻ sẽ được phóng sinh
một người đi bên cạnh tôi bảo thế
cuộc đời mà lẽ ra nó được hưởng với mây, mưa và gió...
chẳng cần đợi một bàn tay cứu rỗi nào
Bầy chim sẻ bị nhốt trong chiếc lồng
có nhìn thấy được tôi đâu?
Câu này chưa có lời giải.
Nguyễn Phong Việt (1)
Bầy chim sẻ bị nhốt trong chiếc lồng và chờ đi trên phố
cứ ríu rít kêu mãi không thôi
Tôi đi trong dòng người
liếc ngang liếc dọc
nhìn những con chim sẽ thất thần, rụng lông, ngơ ngác
rồi nhìn ra chung quanh...
Những con chim sẻ không được bay trong bầu trời xanh
một điều nghịch lý
bạn bè tôi nhiều khi phải sống không theo cách mình nghĩ
một điều bình thường?
Rồi những con chim sẻ sẽ được phóng sinh
một người đi bên cạnh tôi bảo thế
cuộc đời mà lẽ ra nó được hưởng với mây, mưa và gió...
chẳng cần đợi một bàn tay cứu rỗi nào
Bầy chim sẻ bị nhốt trong chiếc lồng
có nhìn thấy được tôi đâu?
Câu này chưa có lời giải.
Nguyễn Phong Việt (1)
Bầy chim sẻ bị nhốt trong chiếc lồng và chờ đi trên phố
cứ ríu rít kêu mãi không thôi
Tôi đi trong dòng người
liếc ngang liếc dọc
nhìn những con chim sẽ thất thần, rụng lông, ngơ ngác
rồi nhìn ra chung quanh...
Những con chim sẻ không được bay trong bầu trời xanh
một điều nghịch lý
bạn bè tôi nhiều khi phải sống không theo cách mình nghĩ
một điều bình thường?
Rồi những con chim sẻ sẽ được phóng sinh
một người đi bên cạnh tôi bảo thế
cuộc đời mà lẽ ra nó được hưởng với mây, mưa và gió...
chẳng cần đợi một bàn tay cứu rỗi nào
Bầy chim sẻ bị nhốt trong chiếc lồng
có nhìn thấy được tôi đâu?
Câu này chưa có lời giải.
Nguyễn Phong Việt (1)
Bầy chim sẻ bị nhốt trong chiếc lồng và chờ đi trên phố
cứ ríu rít kêu mãi không thôi
Tôi đi trong dòng người
liếc ngang liếc dọc
nhìn những con chim sẽ thất thần, rụng lông, ngơ ngác
rồi nhìn ra chung quanh...
Những con chim sẻ không được bay trong bầu trời xanh
một điều nghịch lý
bạn bè tôi nhiều khi phải sống không theo cách mình nghĩ
một điều bình thường?
Rồi những con chim sẻ sẽ được phóng sinh
một người đi bên cạnh tôi bảo thế
cuộc đời mà lẽ ra nó được hưởng với mây, mưa và gió...
chẳng cần đợi một bàn tay cứu rỗi nào
Bầy chim sẻ bị nhốt trong chiếc lồng
có nhìn thấy được tôi đâu?
Câu này chưa có lời giải.
Giới thiệu nhân vật trữ tình với tâm trạng ưu tư, trăn trở và cái nhìn phản tỉnh trước thực tại cuộc sống.
Hành động “liếc ngang liếc dọc” cho thấy sự quan tâm đến những điều nhỏ bé, tội nghiệp: bầy chim “thất thần, rụng lông, ngơ ngác” trong lồng.
Từ thương cảm loài vật, nhân vật “tôi” thấu cảm nỗi đau giam cầm của con người, nhất là bạn bè.
Nhân vật đau đớn trước nghịch lý chim sẻ bị tước đoạt bầu trời, còn những cuộc đời “không theo cách mình nghĩ” lại bị xem là bình thường.
Lời hứa “phóng sinh” khơi dậy hoài nghi; câu hỏi “Bầy chim sẻ... có nhìn thấy tôi không?” gợi bế tắc, cô độc và thức tỉnh về tự do đích thực.
Đoạn thơ là tiếng thở dài suy ngẫm, thôi thúc con người phá bỏ những chiếc lồng định kiến và sự cam chịu để thấu cảm, tìm lại tự do.
Nhân vật Howard Roark trong tiểu thuyết Suối nguồn (tác giả Ayn Rand, NXB Trẻ, 2010) đã nói: Em không đứng ở điểm cuối cùng của bất kỳ truyền thống nào. Em có thể đứng ở điểm khởi đầu của một truyền thống.
Là một người trẻ, anh/chị có suy nghĩ gì về quan niệm được hiện diện ở câu nói trên? Hãy viết một bài văn nghị luận (khoảng 600 chữ) trả lời cho câu hỏi đó.
Dẫn dắt vai trò của truyền thống trong sự liên kết giữa quá khứ và hiện tại.
Giới thiệu câu nói của Howard Roark, nêu khát vọng kiến tạo giá trị mới và tinh thần tiên phong của người trẻ.
“Điểm cuối” là vị trí của người thừa kế thụ động, chấp nhận khuôn mẫu có sẵn như giới hạn không thể vượt qua.
“Điểm khởi đầu của một truyền thống” là khả năng sáng tạo giá trị, tư duy hoặc lối sống mới, có thể trở thành nền tảng cho thế hệ sau.
Người trẻ có tư duy năng động, không giới hạn và lòng dũng cảm phá vỡ định kiến; sự tiên phong giúp xã hội tránh trì trệ. Có thể dẫn chứng Monet, Steve Jobs, những người trẻ khởi nghiệp xanh, nghiên cứu khoa học hoặc ứng dụng trí tuệ nhân tạo vì cộng đồng.
Khởi đầu cái mới không phủ nhận quá khứ mà là kế thừa có chọn lọc, nâng tầm giá trị cũ. Cần phê phán sự ngông cuồng, nổi loạn thiếu căn cứ; người trẻ cần trí tuệ, bản lĩnh và kiên trì.
Khẳng định giá trị của tư duy kiến tạo và lựa chọn đứng ở điểm khởi đầu của một truyền thống.
Người trẻ cần tự tin khai phá năng lực, dấn thân, tạo dấu ấn riêng và chịu trách nhiệm với những giá trị mình xây dựng.
| Câu | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Đáp án | Nhân vật trữ tình: Là nhân vật "tôi". (Người quan sát dòng người, nhìn bầy chim sẻ và đưa ra những chiêm nghiệm về cuộc đời). | Điều nghịch lý: Những con chim sẻ - loài sinh vật vốn thuộc về tự do và bầu trời - lại bị nhốt trong chiếc lồng chật hẹp, không được bay lượn. | Hình tượng "chiếc lồng" mang hai tầng nghĩa sâu sắc: - Nghĩa thực: Là công cụ vật chất dùng để giam giữ, nhốt bầy chim sẻ, tước đoạt sự tự do của chúng. - Nghĩa biểu tượng: Đại diện cho những rào cản, áp lực, những định kiến xã hội hoặc những hoàn cảnh bắt buộc khiến con người phải sống gò bó, không được là chính mình, không được sống theo cách mình nghĩ. | Tác dụng: - Nhấn mạnh sự mâu thuẫn giữa bản chất tự nhiên (bay lượn/sống theo cách mình nghĩ) và thực tại bị kìm kẹp (nhốt trong lồng/sống theo áp đặt). - Tạo ra sự so sánh đầy chua chát: Trong khi việc chim bị nhốt là "nghịch lý" thì việc con người đánh mất bản ngã lại bị coi là "điều bình thường?". - Câu hỏi tu từ ở cuối khổ thơ gợi sự trăn trở, thức tỉnh người đọc về lối sống cam chịu, thụ động, thôi thúc chúng ta nhìn nhận lại giá trị của sự tự do cá nhân. | Thông điệp: Hãy can đảm sống đúng với bản ngã và khát vọng của chính mình. Thông điệp có ý nghĩa sâu sắc nhất trong bài thơ là lời nhắc nhở con người cần được sống là chính mình, được tự do lựa chọn cách sống phù hợp với khát vọng và bản chất của bản thân. Hình ảnh những con chim sẻ bị nhốt trong lồng cho thấy bi kịch của sự giam hãm, khi con người buộc phải sống trái với mong muốn của mình. Thông điệp ấy giúp tôi nhận ra rằng tự do không phải là điều chờ được ban phát mà là giá trị mỗi người cần ý thức, trân trọng và dũng cảm bảo vệ. Trong cuộc sống hiện đại, sống đúng với chính mình chính là con đường để con người tìm thấy ý nghĩa và hạnh phúc đích thực. | - | - |