Đáp án & lời giải chi tiết: Đề thi thử tốt nghiệp THPT môn Ngữ Văn Sở GD&ĐT Thanh Hóa năm 2026

Thi Tốt nghiệp THPTMôn Ngữ vănNăm 20267 câuChuẩn GDPT mới

ĐỌC HIỂU (4,0 điểm)

Câu 1

Dấu làng tôi nằm dưới gót chân cha
nứt nẻ như ruộng đồng tháng hạn
đỏ quạch màu phèn chua
in vào đời những vết chân quanh co
thăng trầm như bản đồ làng nước
nên chẳng ai mất dấu
dấu một đời bươn chải bôn ba

Dấu làng tôi nằm trên mỗi đường cày
rộng rãi và thẳng thớm
tôi như hạt giống lớn lên trên đường cày đó
dẫu bão giông cũng vẫn ngẩng đầu

Dấu làng tôi nằm trong thổ ngữ bao đời
cất giọng ở đâu là thấy quê ở đó
chẳng phải tại ăn sắn, ăn khoai mà ngọng
chẳng tại uống nước làng, cũng chẳng phải nắng sương

Dấu làng tôi nằm trong khói rạ khói rơm
con muỗm muỗm đậu cong lá lúa
chiều lững thững đàn bò no cỏ
đôi nôi đôi ru ngủ những đàn chim...

Chỉ ra dấu hiệu xác định thể thơ của văn bản.
Đáp án đúng: Thể thơ tự do; số chữ mỗi dòng không đều, nhịp điệu linh hoạt, không theo niêm luật chặt chẽ.

Câu này chưa có lời giải.

Câu 2

Dấu làng tôi nằm dưới gót chân cha
nứt nẻ như ruộng đồng tháng hạn
đỏ quạch màu phèn chua
in vào đời những vết chân quanh co
thăng trầm như bản đồ làng nước
nên chẳng ai mất dấu
dấu một đời bươn chải bôn ba

Dấu làng tôi nằm trên mỗi đường cày
rộng rãi và thẳng thớm
tôi như hạt giống lớn lên trên đường cày đó
dẫu bão giông cũng vẫn ngẩng đầu

Dấu làng tôi nằm trong thổ ngữ bao đời
cất giọng ở đâu là thấy quê ở đó
chẳng phải tại ăn sắn, ăn khoai mà ngọng
chẳng tại uống nước làng, cũng chẳng phải nắng sương

Dấu làng tôi nằm trong khói rạ khói rơm
con muỗm muỗm đậu cong lá lúa
chiều lững thững đàn bò no cỏ
đôi nôi đôi ru ngủ những đàn chim...

Dấu làng tôi được hiện lên qua những hình ảnh nào trong khổ thơ đầu?
Đáp án đúng: Hình ảnh: gót chân cha nứt nẻ; ruộng đồng tháng hạn; màu phèn chua; những vết chân quanh co; bản đồ làng nước; dấu một đời bươn chải bôn ba.

Câu này chưa có lời giải.

Câu 3

Dấu làng tôi nằm dưới gót chân cha
nứt nẻ như ruộng đồng tháng hạn
đỏ quạch màu phèn chua
in vào đời những vết chân quanh co
thăng trầm như bản đồ làng nước
nên chẳng ai mất dấu
dấu một đời bươn chải bôn ba

Dấu làng tôi nằm trên mỗi đường cày
rộng rãi và thẳng thớm
tôi như hạt giống lớn lên trên đường cày đó
dẫu bão giông cũng vẫn ngẩng đầu

Dấu làng tôi nằm trong thổ ngữ bao đời
cất giọng ở đâu là thấy quê ở đó
chẳng phải tại ăn sắn, ăn khoai mà ngọng
chẳng tại uống nước làng, cũng chẳng phải nắng sương

Dấu làng tôi nằm trong khói rạ khói rơm
con muỗm muỗm đậu cong lá lúa
chiều lững thững đàn bò no cỏ
đôi nôi đôi ru ngủ những đàn chim...

Nêu tác dụng của biện pháp tu từ so sánh trong các dòng thơ sau:

Dấu làng tôi nằm trên mỗi đường cày

rộng rãi và thẳng thớm

tôi như hạt giống lớn lên trên đường cày đó

dẫu bão giông cũng vẫn ngẩng đầu

Đáp án đúng: Biện pháp so sánh “tôi như hạt giống lớn lên trên đường cày đó” giúp làm nổi bật sự gắn bó giữa con người với quê hương; thể hiện sức sống, ý chí vươn lên trước khó khăn; tăng sức gợi hình, gợi cảm cho câu thơ.

Câu này chưa có lời giải.

Câu 4

Dấu làng tôi nằm dưới gót chân cha
nứt nẻ như ruộng đồng tháng hạn
đỏ quạch màu phèn chua
in vào đời những vết chân quanh co
thăng trầm như bản đồ làng nước
nên chẳng ai mất dấu
dấu một đời bươn chải bôn ba

Dấu làng tôi nằm trên mỗi đường cày
rộng rãi và thẳng thớm
tôi như hạt giống lớn lên trên đường cày đó
dẫu bão giông cũng vẫn ngẩng đầu

Dấu làng tôi nằm trong thổ ngữ bao đời
cất giọng ở đâu là thấy quê ở đó
chẳng phải tại ăn sắn, ăn khoai mà ngọng
chẳng tại uống nước làng, cũng chẳng phải nắng sương

Dấu làng tôi nằm trong khói rạ khói rơm
con muỗm muỗm đậu cong lá lúa
chiều lững thững đàn bò no cỏ
đôi nôi đôi ru ngủ những đàn chim...

Nêu sự vận động cảm xúc của nhân vật trữ tình trong bài thơ.

Đáp án đúng: Cảm xúc vận động từ tự hào, trân trọng những dấu ấn quê hương tới ý thức sâu sắc về cội nguồn và cuối cùng là tình yêu tha thiết và gắn bó bền chặt với quê hương.

Câu này chưa có lời giải.

Câu 5

Dấu làng tôi nằm dưới gót chân cha
nứt nẻ như ruộng đồng tháng hạn
đỏ quạch màu phèn chua
in vào đời những vết chân quanh co
thăng trầm như bản đồ làng nước
nên chẳng ai mất dấu
dấu một đời bươn chải bôn ba

Dấu làng tôi nằm trên mỗi đường cày
rộng rãi và thẳng thớm
tôi như hạt giống lớn lên trên đường cày đó
dẫu bão giông cũng vẫn ngẩng đầu

Dấu làng tôi nằm trong thổ ngữ bao đời
cất giọng ở đâu là thấy quê ở đó
chẳng phải tại ăn sắn, ăn khoai mà ngọng
chẳng tại uống nước làng, cũng chẳng phải nắng sương

Dấu làng tôi nằm trong khói rạ khói rơm
con muỗm muỗm đậu cong lá lúa
chiều lững thững đàn bò no cỏ
đôi nôi đôi ru ngủ những đàn chim...

Hai ngữ liệu sau có sự tương đồng nào về ý nghĩa?

Dấu làng tôi nằm trong khói rạ khói rơm
con muỗm muỗm đậu cong lá lúa
chiều lững thững đàn bò no cỏ
đôi nôi đôi ru ngủ những đàn chim...
(Dấu làng - Vũ Thị Huyền Trang)

Mảnh hồn làng trong con...
Là bà
Là cha, là mẹ
Là ngọt bùi củ sắn, mớ khoai
Là mùi mồ hôi ngai ngái trên vai cha
Là hương sữa lúa đọng trên tà áo mẹ.

(Mảnh hồn làng - Thanh Hoa)

Đáp án đúng: Hai ngữ liệu đều thể hiện tình yêu quê hương gắn với những hình ảnh bình dị, gần gũi và những giá trị tinh thần sâu sắc. Quê hương không chỉ là không gian sống mà còn là nơi lưu giữ kỉ niệm, tình cảm gia đình và cội nguồn của mỗi con người.

Câu này chưa có lời giải.

VIẾT (6,0 điểm)

Câu 6

Anh/Chị hãy viết đoạn văn nghị luận (khoảng 200 chữ) phân tích hình ảnh dấu làng trong thơ đoạn:
Dấu làng tôi nằm dưới Gothic chân cha
nứt như đồng tháng hạn
đỏ quạch màu phèn chua
in vào đời những vết chân xung quanh co trầm
như bản đồ làng nước
.

Lời giải

Bước 1: Nêu hình ảnh trung tâm

Giới thiệu “dấu làng” là hình ảnh giàu sức gợi về cội nguồn và ký ức truyền đời.

Gắn với “gót chân cha”, hình ảnh thể hiện sự vất vả, hi sinh và hành trình mưu sinh của thế hệ đi trước.

Bước 2: Phân tích chi tiết thơ

Các chi tiết “nứt nẻ như ruộng đồng tháng hạn”, “đỏ quạch màu phèn chua” khắc họa sự khắc nghiệt của cuộc sống và dấu ấn lao động.

Những “vết chân quanh co” như “bản đồ làng nước” nâng hình ảnh cụ thể thành biểu tượng của lịch sử và hành trình thăng trầm.

Bước 3: Đánh giá nghệ thuật, ý nghĩa

So sánh, hình ảnh giàu sức gợi, ngôn ngữ mộc mạc và giọng điệu trầm lắng làm nổi bật chiều sâu số phận.

“Dấu một đời bươn chải bôn ba” thể hiện sự gắn bó với quê hương, tình cảm trân trọng cội nguồn và ý thức gìn giữ truyền thống.

Đáp án: “Dấu làng” là biểu tượng của cội nguồn, lịch sử và đời lam lũ — hình ảnh được khắc họa qua dấu chân cha, những vết nứt và hành trình bươn chải, qua đó gợi tình yêu quê hương sâu sắc.

Câu 7

Từ kết quả đọc hiểu văn bản Dấu làng và sự hiểu biết của bản thân, anh/chị hãy viết một bài văn nghị luận (khoảng 600 chữ) với chủ đề: người trẻ với tình yêu nguồn cội.

Lời giải

Bước 1: Mở bài và giải thích

Giới thiệu tình yêu nguồn cội trong đời sống hiện đại.

Giải thích nguồn cội là gia đình, quê hương, truyền thống văn hóa; tình yêu nguồn cội là sự trân trọng, biết ơn và gắn bó với những giá trị ấy.

Bước 2: Bàn luận vai trò

Khẳng định tình yêu nguồn cội tạo điểm tựa tinh thần, giúp con người vượt qua khó khăn và hình thành nhân cách, ý thức trách nhiệm.

Tình yêu ấy còn góp phần giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc.

Bước 3: Nêu biểu hiện và mở rộng

Biểu hiện qua việc yêu thương gia đình, trân trọng quê hương, truyền thống và sống có trách nhiệm với cộng đồng.

Phê phán người thờ ơ với cội nguồn, chạy theo lối sống thực dụng; khẳng định cần vừa hội nhập vừa giữ gìn bản sắc.

Bước 4: Kết bài và bài học

Khẳng định tình yêu nguồn cội là điểm tựa giúp người trẻ trưởng thành, đi xa mà không lạc lối.

Rút ra bài học: quan tâm gia đình, tìm hiểu lịch sử quê hương và trân trọng, gìn giữ các giá trị văn hóa.

Đáp án: Tình yêu nguồn cội giúp người trẻ có điểm tựa tinh thần, hình thành nhân cách và giữ gìn bản sắc dân tộc.
Bảng tra cứu nhanh đáp án trọn bộ 7 câu hỏiNhấn để đóng / mở
Câu1234567
Đáp ánThể thơ tự do; số chữ mỗi dòng không đều, nhịp điệu linh hoạt, không theo niêm luật chặt chẽ.Hình ảnh: gót chân cha nứt nẻ; ruộng đồng tháng hạn; màu phèn chua; những vết chân quanh co; bản đồ làng nước; dấu một đời bươn chải bôn ba.Biện pháp so sánh “tôi như hạt giống lớn lên trên đường cày đó” giúp làm nổi bật sự gắn bó giữa con người với quê hương; thể hiện sức sống, ý chí vươn lên trước khó khăn; tăng sức gợi hình, gợi cảm cho câu thơ.Cảm xúc vận động từ tự hào, trân trọng những dấu ấn quê hương tới ý thức sâu sắc về cội nguồn và cuối cùng là tình yêu tha thiết và gắn bó bền chặt với quê hương.Hai ngữ liệu đều thể hiện tình yêu quê hương gắn với những hình ảnh bình dị, gần gũi và những giá trị tinh thần sâu sắc. Quê hương không chỉ là không gian sống mà còn là nơi lưu giữ kỉ niệm, tình cảm gia đình và cội nguồn của mỗi con người.--
Đáp án & Lời giải chi tiết: Đề thi thử tốt nghiệp THPT môn Ngữ Văn Sở GD&ĐT Thanh Hóa năm 2026 môn Ngữ văn 2026 (Thi Tốt nghiệp THPT) | 9Study - 9Study