Đáp án & lời giải chi tiết: Đề thi thử tốt nghiệp THPT môn Địa Lí Sở GD&ĐT Yên Bái năm 2025

Bước 1: Xác định ảnh hưởng khí hậu

Nước ta ở Đông Nam Á, chịu ảnh hưởng rõ rệt của gió mùa Đông — Tây Bắc mùa lạnh và gió mùa Tây — Nam mùa mưa.

Gió mùa gây mùa mưa, mùa khô rõ rệt; vị trí gần Biển Đông còn làm thời tiết biến động.

Bước 2: Đối chiếu phương án

Chọn $B$ vì mô tả đúng đặc điểm nước ta nằm trong vùng gió mùa hoạt động mạnh; $A$, $C$, $D$ sai vì Việt Nam không nằm trên vành đai lửa Thái Bình Dương, thường chịu nhiều thiên tai, còn vành đai sinh khoáng không phải đặc trưng vị trí địa lí cơ bản.

Bước 1: Xác định yêu cầu

Câu hỏi yêu cầu nhận diện thành phần kinh tế giữ vai trò chủ đạo trong nền kinh tế nước ta.

Bước 2: Vận dụng kiến thức

Kinh tế Nhà nước giữ vai trò chủ đạo vì Nhà nước quản lý, điều tiết và giữ vị trí chủ lực ở các ngành then chốt.

Bước 3: Đối chiếu phương án

Chọn A. Kinh tế Nhà nước; B, C, D sai vì tư nhân, tập thể và khu vực có vốn đầu tư nước ngoài chỉ góp phần quan trọng, hoạt động trong khung pháp luật và chính sách của Nhà nước, không giữ vai trò chủ đạo.

Bước 1: Xác định nguyên nhân chính

Mưa lớn theo mùa tạo dòng chảy mạnh trên địa hình đồi núi, làm quá trình xâm thực diễn ra mạnh.

Bước 2: Đối chiếu phương án

Chọn C. Mưa lớn theo mùa là nguyên nhân chủ yếu; A, B, D sai vì đất đá bở, độ dốc và phá rừng chỉ làm tăng tốc độ xâm thực, không phải nguyên nhân chủ yếu.

Bước 1: Xác định từ khóa

Từ khóa “chuyển dịch cơ cấu lãnh thổ” chỉ sự thay đổi về phân bố không gian của các hoạt động kinh tế.

Bước 2: Nhận diện biểu hiện

Hình thành các vùng chuyên canh là sự phân vùng không gian theo chức năng sản xuất, như vùng chuyên trồng lúa hoặc cây công nghiệp.

Bước 3: Đối chiếu phương án

Chọn A vì trực tiếp phản ánh thay đổi phân bố không gian kinh tế; B nói về hoạt động dịch vụ mới, C về cơ cấu sở hữu, D về cơ cấu ngành.

Bước 1: Xác định định hướng

Chuyển dịch cơ cấu kinh tế hướng đến nâng cao chất lượng, hiệu quả và sức cạnh tranh.

Định hướng chủ yếu là phát triển theo chiều sâu, gắn với tăng năng suất, giá trị gia tăng và đổi mới công nghệ.

Bước 2: Đối chiếu phương án

Chọn D vì phát triển theo chiều rộng chỉ mở rộng quy mô, tăng số lượng hoặc nguồn lực mà không nâng cao hiệu quả; A, B, C đúng vì lần lượt gắn với sử dụng hiệu quả nguồn lực, công nghiệp hóa, hiện đại hóa và hội nhập kinh tế thế giới.

Bước 1: So sánh tỉ lệ

Khu vực Nhà nước và ngoài Nhà nước đều giảm; khu vực có vốn đầu tư nước ngoài tăng.

Các tỉ lệ lần lượt biến động theo các số liệu trong bảng.

Bước 2: Đối chiếu phương án

Chọn $A$ vì cơ cấu lao động đã thay đổi theo thời gian khi các thành phần có hướng biến động khác nhau.

$B$, $C$, $D$ sai vì lần lượt nhận định sai xu hướng tăng, giảm của khu vực Nhà nước, ngoài Nhà nước hoặc khu vực có vốn đầu tư nước ngoài.

Bước 1: Nhận diện đặc điểm đất

Đất feralit hình thành trong khí hậu nóng ẩm, nơi xói mòn và rửa trôi mạnh.

Quá trình này làm tích tụ oxit sắt, nhôm, tạo tầng đất sâu màu đỏ nâu.

Bước 2: Xác định địa hình phù hợp

Đất feralit cần nơi thoát nước tốt và phong hóa lâu dài nhưng không quá lạnh.

Môi trường phù hợp là vùng đồi núi thấp và các cao nguyên thấp.

Bước 3: Đối chiếu phương án

Chọn C. Vùng đồi núi thấp.

A và B sai vì chủ yếu có đất phù sa, đất mặn; D sai vì khí hậu lạnh, phong hóa kém và đất thường mỏng.

Bước 1: Xác định biên giới đất liền

Các nước có chung biên giới trên đất liền với Việt Nam là Trung Quốc, Lào và Campuchia.

Bước 2: Xác định biên giới biển

Các nước có chung biên giới trên biển với Việt Nam gồm Trung Quốc, Philippines, Malaysia, Indonesia, …

Bước 3: Đối chiếu phương án

Trung Quốc xuất hiện ở cả hai nhóm nên chọn B. A, C, D sai vì lần lượt chỉ giáp đất liền, không giáp đất liền và chỉ giáp biển.

Bước 1: Xác định tiêu chí

Đối chiếu từng phát biểu với tình hình quy mô, gia tăng tự nhiên, cơ cấu tuổi và phân bố dân cư hiện nay.

Bước 2: Nhận định xu hướng

Tỉ lệ sinh giảm, trong khi tỉ lệ tử vong không tăng tương ứng; vì vậy, tốc độ gia tăng dân số tự nhiên giảm.

Bước 3: Đối chiếu phương án

Chọn C. Gia tăng dân số tự nhiên giảm. A, B, D sai vì lần lượt quy mô dân số vẫn tăng, dân số đang già hóa và người dân chưa chủ yếu sống ở thành thị.

Bước 1: Xác định nguyên nhân chính

Số giờ nắng lớn chủ yếu do vị trí địa lí của nước ta trong vùng nội chí tuyến.

Vị trí này giúp nhận bức xạ mặt trời mạnh và thời gian có nắng nhiều.

Bước 2: Liên hệ đặc điểm nội chí tuyến

Vùng nội chí tuyến nhận tia mặt trời chiếu gần vuông góc trong nhiều thời điểm, nên tổng số giờ nắng trong năm cao.

Bước 3: Đối chiếu phương án

Chọn C. Các phương án A, B, D sai vì biển Đông không phải nguyên nhân chính, Tín phong không hoạt động quanh năm ở nước ta, còn gió mùa thường gây mưa và mây làm giảm số giờ nắng.