Đáp án & lời giải chi tiết: Đề ôn tập ĐGNL ĐHQG HN năm 2025 - Mã đề 01 — Văn học

Đánh giá Năng lực (HSA)Môn Ngữ văn50 câuChuẩn GDPT mới

Văn học

Câu 1

Chọn một cụm từ có ý nghĩa KHÔNG cùng nhóm với các cụm từ còn lại.

A

U ám

B

Âm u

C

U uất

D

Ảm đạm

Lời giải

Bước 1: Phân loại nghĩa

U ám, âm u, ảm đạm đều miêu tả khung cảnh thiếu sáng, tạo cảm giác nặng nề, u buồn.

U uất miêu tả tâm trạng con người buồn thầm kín xen kẽ tức giận.

Bước 2: Đối chiếu phương án

C. U uất đúng vì khác nhóm nghĩa với các từ còn lại; A, B, D sai vì lần lượt miêu tả cảnh vật thiên nhiên thiếu sáng, nặng nề và u buồn.

Đáp án: C. U uất — miêu tả tâm trạng con người, khác với ba từ còn lại miêu tả cảnh vật.

Câu 2

Chọn một từ/ cụm từ mà nghĩa của nó KHÔNG cùng nhóm với các từ/ cụm từ còn lại.

A

Thơ lại

B

Thơ ấu

C

Thơ ngây

D

Thơ dại

Lời giải

Bước 1: Phân tích nghĩa

Thơ ấu chỉ thời thơ bé; thơ ngây chỉ sự hồn nhiên của trẻ nhỏ; thơ dại chỉ sự ngây thơ, chưa trưởng thành.

Ba từ này cùng liên quan đến tuổi thơ và sự ngây thơ.

Bước 2: Đối chiếu phương án

Thơ lại là một chức quan ngày xưa, làm nhiệm vụ ghi chép, không liên quan đến tuổi thơ hay sự ngây ngô.

Vì vậy, A đúng; B, C, D sai vì lần lượt đều chỉ tuổi nhỏ hoặc sự ngây thơ.

Đáp án: A. Thơ lại — là chức quan ngày xưa, không cùng nhóm nghĩa với Thơ ấu, Thơ ngây và Thơ dại.

Câu 3

Chọn một từ mà nghĩa của nó KHÔNG cùng nhóm với các từ còn lại.

A

Phục dựng

B

Kiến tạo

C

Xây dựng

D

Khởi tạo

Lời giải

Bước 1: Xác định nghĩa từng nhóm

“Phục dựng” chỉ việc khôi phục lại di tích, sự kiện hoặc giá trị đã có.

“Kiến tạo”, “xây dựng”, “khởi tạo” đều chỉ việc tạo lập từ đầu.

Bước 2: Phân loại theo bản chất

Một từ hướng về khôi phục cái cũ; ba từ hướng đến tạo ra cái mới.

Vì khác mục đích hành động, từ chỉ khôi phục là từ cần chọn.

Bước 3: Đối chiếu phương án

Chọn A. Phục dựng; B, C, D sai vì “kiến tạo”, “xây dựng”, “khởi tạo” lần lượt đều thuộc nhóm tạo lập cái mới.

Đáp án: A. Phục dựng — từ này chỉ khôi phục cái đã có, khác nhóm tạo lập cái mới của B, C, D.

Câu 4

Chọn một từ mà nghĩa của nó KHÔNG cùng nhóm với các từ còn lại.

A

ý thức

B

bổn phận

C

trách nhiệm

D

nghĩa vụ

Lời giải

Bước 1: Xác định nghĩa từng từ

Xét nghĩa cốt lõi của mỗi từ, không chỉ dựa vào cách dùng trong câu.

Bước 2: Phân nhóm nghĩa

“Bổn phận”, “trách nhiệm”, “nghĩa vụ” đều chỉ điều con người phải thực hiện.

“Ý thức” chỉ sự nhận thức và trạng thái tinh thần.

Bước 3: Đối chiếu phương án

Chọn A. ý thức; B, C, D sai vì lần lượt đều thuộc nhóm nghĩa chỉ bổn phận hoặc điều phải thực hiện.

Đáp án: A. ý thức — chỉ sự nhận thức, khác với nhóm từ chỉ bổn phận hoặc điều phải thực hiện.

Câu 5

Chọn một từ/ cụm từ mà nghĩa của nó KHÔNG cùng nhóm với các từ/ cụm từ còn lại.

A

Khiêm tốn

B

Nhã nhặn

C

Khiêm nhường

D

Nhún nhường

Lời giải

Bước 1: Xác định nhóm nghĩa

Khiêm tốn, khiêm nhường và nhún nhường đều chỉ thái độ hạ mình, không kiêu căng, tự phụ.

Bước 2: Đối chiếu phương án

Chọn B. Nhã nhặn vì từ này chỉ thái độ lịch sự, tao nhã, hòa nhã trong giao tiếp; A, C, D sai vì đều chỉ thái độ không tự cao, tự phụ.

Đáp án: B. Nhã nhặn — chỉ thái độ lịch sự, tao nhã, hòa nhã trong giao tiếp, khác nhóm với các từ còn lại.

Câu 6

Vòng luẩn quẩn của sử dụng phân hóa học và thuốc trừ sâu lại càng kéo dài, vì nghiên cứu trên thế giới đã chỉ ra quy luật chỉ dưới 1% thuốc trừ sâu hiệu quả lên _____, số còn lại sẽ đi vào đất, vào nước cũng như phát tán vào _____.

A

cây trồng/ không khí

B

cánh đồng/ khí quyển

C

thực vật/ môi trường

D

sâu bệnh/ không khí

Lời giải

Bước 1: Xác định đối tượng tác động

Thuốc trừ sâu được sử dụng để tiêu diệt hoặc kiểm soát sâu bệnh, không phải cây trồng.

Bước 2: Xác định nơi phát tán

Lượng hóa chất còn lại đi vào đất, nước và phát tán vào không khí.

Bước 3: Đối chiếu phương án

Chọn D: “sâu bệnh/ không khí”. A và C sai vì chọn cây trồng, thực vật là đối tượng cần bảo vệ; B sai vì “cánh đồng” quá chung và “khí quyển” không sát ngữ cảnh.

Đáp án: D. sâu bệnh/ không khí — phù hợp với đối tượng tác động và môi trường phát tán của thuốc trừ sâu.

Câu 7

Xác định một từ/cụm từ SAI về ngữ pháp/hoặc ngữ nghĩa/logic/phong cách

Phát biểu cảm nghĩ về một tác phẩm văn học (bài văn, bài thơ) là trình bày những cảm động, tưởng tượng, liên tưởng, suy ngẫm của mình về nội dung và hình thức của tác phẩm đó.

A

cảm nghĩ

B

trình bày

C

cảm động

D

hình thức

Lời giải

Bước 1: Xác định yêu cầu

Cần tìm từ hoặc cụm từ chưa phù hợp về ngữ nghĩa, ngữ pháp, logic hoặc phong cách.

Bước 2: Phân tích từ loại

“Cảm động” là động từ, nhưng đứng sau “những”, từ thường đi kèm danh từ, nên không hợp lý.

Có thể thay bằng “cảm xúc” để bảo đảm tính logic.

Bước 3: Đối chiếu phương án

C đúng vì “cảm động” dùng sai từ loại trong ngữ cảnh; A “cảm nghĩ”, B “trình bày” và D “hình thức” đều phù hợp với câu.

Đáp án: C — “cảm động” là động từ, không phù hợp sau “những”; nên dùng “cảm xúc”.

Câu 8

Xác định một từ/cụm từ SAI về ngữ pháp/hoặc ngữ nghĩa/logic/phong cách

Chịu đựng những lời nói thâm độc của bà cô, bà không dám nói gì, chỉ cúi đầu, mặt tái nhợt. Bà cực nhục và chua sót vì thế.

A

chịu đựng

B

thâm độc

C

tái nhợt

D

chua sót

Lời giải

Bước 1: Phân tích từ ngữ

“Chua sót” là lỗi chính tả; từ đúng phải là “chua xót”.

“Chua xót” biểu đạt cảm giác đau đớn, thương cảm một cách sâu sắc.

Bước 2: Đối chiếu phương án

Chọn D. A, B, C đúng vì lần lượt thể hiện sự nhẫn nhịn, tính chất ác ý của lời nói và trạng thái khuôn mặt không còn sắc hồng.

Đáp án: D — “chua sót” là lỗi chính tả, phải viết là “chua xót”.

Câu 9

Chọn cặp từ/ cụm từ thích hợp nhất điền vào chỗ trống.

_____ không thể quay ngược thời gian để tìm lại mối quan hệ giữa nhân loại và âm nhạc như ở thời kỳ tiền công nghiệp, _____ ta có một giấc mơ le lói rằng âm nhạc có thể tìm ra cách để không chỉ giảm tác hại lên hành tinh, mà còn thực sự mang đến sự chữa lành.

A

Nếu/ thì

B

Vì/ nên

C

Tuy/ nhưng

D

Không những/ mà còn

Lời giải

Bước 1: Xác định quan hệ ý

Vế đầu nêu một sự thật hạn chế: không thể quay ngược thời gian.

Vế sau nêu một hy vọng tích cực: ta có một giấc mơ le lói; hai ý tương phản nhau.

Bước 2: Đối chiếu phương án

Chọn C. Tuy/ nhưng vì phù hợp với quan hệ tương phản; A sai vì chỉ quan hệ điều kiện – kết quả, B sai vì chỉ quan hệ nguyên nhân – kết quả, D sai vì biểu thị bổ sung, tăng tiến chứ không đối lập.

Đáp án: C. Tuy/ nhưng — thể hiện sự tương phản giữa hạn chế thực tế và hy vọng tích cực.

Câu 10

Chọn cặp từ/ cụm từ thích hợp nhất điền vào chỗ trống.

Theo các chuyên gia xã hội học thì gia đình là một ______ tổ chức đời sống cộng đồng của con người, một thiết chế văn hóa – xã hội đặc thù, được hình thành, tồn tại và phát triển trên cơ sở quan hệ hôn nhân, ______ huyết thống, quan hệ nuôi dưỡng và giáo dục giữa các thành viên.


A

cách/ liên hệ

B

cách thức/ liên hệ

C

giải pháp/ quan hệ

D

hình thức/ quan hệ

Lời giải

Bước 1: Xác định từ phù hợp

Vị trí thứ nhất cần từ chỉ loại hình tổ chức; vị trí thứ hai đi với “huyết thống” nên cần “quan hệ”.

Bước 2: Đối chiếu phương án

Chọn D: “hình thức/quan hệ”. A và B sai vì dùng “cách”, “cách thức” và “liên hệ”; C sai vì dùng “giải pháp”, không phù hợp về nghĩa.

Đáp án: D. hình thức/quan hệ — phù hợp với nghĩa “loại hình tổ chức” và cụm “quan hệ huyết thống”.
Bảng tra cứu nhanh đáp án trọn bộ 10 câu hỏiNhấn để đóng / mở
Câu12345678910
Đáp ánCAAABDCDCD

Đang xem 10 câu đầu của đề

Đề có tất cả 50 câu. Làm bài để xem lời giải tất cả câu hỏi.

Đăng nhập để làm bài
Đáp án & Lời giải chi tiết: Đề ôn tập ĐGNL ĐHQG HN năm 2025 - Mã đề 01 — Văn học môn Ngữ văn (Đánh giá Năng lực (HSA)) | 9Study - 9Study