Đáp án & lời giải chi tiết: Đề khảo sát chất lượng tốt nghiệp THPT môn Sinh Học tỉnh Ninh Bình 2025

Bước 1: Xác định vị trí cần nối

Trên mạch tổng hợp gián đoạn, DNA polymerase tạo nhiều đoạn Okazaki.

Các đoạn này cần được nối để hình thành mạch DNA liên tục.

Bước 2: Chọn enzyme phù hợp

DNA ligase tạo liên kết phosphodiester, nối các đoạn Okazaki liền nhau.

Bước 3: Đối chiếu phương án

D đúng vì DNA ligase nối các đoạn Okazaki; A, B, C sai vì DNA girase giảm siêu xoắn, DNA polymerase tổng hợp mạch mới, còn helicase tháo xoắn DNA.

Bước 1: Xác định chức năng

Vùng kết thúc nằm ở cuối gene.

Nó mang tín hiệu giúp RNA polymerase dừng và kết thúc phiên mã.

Bước 2: Đối chiếu phương án

Chọn B vì nêu đúng chức năng của vùng kết thúc; A sai vì thuộc vùng điều hòa.

C và D sai vì đều thuộc chức năng của vùng mã hóa.

Bước 1: Nhận diện phân tử

Phân tử trong hình là mARN vì mang trình tự các codon.

mARN được ribosome đọc trong quá trình dịch mã.

Bước 2: Xác định chức năng

Các codon trên mARN quy định trình tự amino acid của protein.

Vì vậy, mARN làm khuôn cho quá trình dịch mã.

Bước 3: Đối chiếu phương án

Chọn A. B, C, D sai vì lần lượt là chức năng của tARN, rARN và DNA.

Bước 1: Nhớ các bộ ba kết thúc

Tập hợp bộ ba kết thúc là $\{UAA,UAG,UGA\}$.

Bước 2: Đối chiếu phương án

Chọn phương án $B$: $5^{\prime }UAA{3}^{\prime }$ thuộc nhóm kết thúc; $A$ là bộ ba mở đầu, còn $C$ và $D$ lần lượt mã hóa threonine và glycine.

Bước 1: Xác định số bộ ba mã hóa

Có $64$ bộ ba, trong đó $3$ bộ ba kết thúc nên có $61$ bộ ba mã hóa axit amin.

Bước 2: Liên hệ với số axit amin

Vì chỉ có $20$ loại axit amin nhưng có $61$ bộ ba mã hóa, một axit amin có thể do nhiều bộ ba quy định.

Bước 3: Đối chiếu phương án

Chọn A vì mô tả đúng tính thoái hóa; B sai vì diễn đạt không phải đặc điểm chuẩn, C là tính phổ biến, D là tính đặc hiệu.

Bước 1: Xác định vị trí operator

Trong operon lac, operator ($O$) nằm gần promoter ($P$) và thuộc vùng điều hòa.

Bước 2: Xác định chức năng

Protein ức chế gắn vào operator ($O$), cản trở hoạt động phiên mã của các gene cấu trúc.

Bước 3: Đối chiếu phương án

A đúng vì operator ($O$) là vị trí tương tác với protein ức chế; B, C, D sai vì lần lượt thuộc promoter ($P$), quá trình nhân đôi DNA và gene điều hòa.

Bước $1$: Xác định mức tăng cần có

Gene đột biến phải nhiều hơn gene ban đầu $2$ liên kết hiđrô.

Bước $2$: Đối chiếu phương án

Chọn $D$ vì thêm một cặp $A-T$ làm tăng $2$ liên kết hiđrô.

Các phương án $A$, $B$, $C$ sai vì lần lượt làm thay đổi $-2$, $+1$, $-1$ liên kết, không đạt $+2$.

Bước 1: Cắt DNA

Restrictase cắt DNA tại các trình tự nucleotide đặc hiệu.

Bước 2: Nối DNA

Ligase nối đoạn gene với vector, tạo DNA tái tổ hợp.

Bước 3: Đối chiếu phương án

Chọn C: enzyme restrictase và enzyme ligase.

A và B sai vì dùng DNA-polymerase thay enzyme còn thiếu; D sai vì hai polymerase không thực hiện cắt–nối DNA.

Bước 1: Xác định vị trí DNA

DNA nằm trong nhân tế bào ở sinh vật nhân thực.

Muốn thu DNA, cần phá vỡ tế bào và nhân để giải phóng DNA.

Bước 2: Xác định tác dụng nghiền

Nghiền hoặc xay là tác động cơ học, làm vỡ các cấu trúc tế bào.

Thao tác này không nhằm phá hủy DNA.

Bước 3: Đối chiếu phương án

C — phá vỡ tế bào và nhân tế bào. A, B, D sai vì tách DNA thường dùng cồn, phá DNA làm mất mẫu, còn biến tính protein do hóa chất hoặc enzyme.

Bước $1$: Xác định chuỗi cấu trúc

Các mức độ đóng xoắn tăng dần theo chuỗi kích thước đã cho.

Bước $2$: Chọn mức chromatid

Chromatid tương ứng với mức đường kính $700\text{nm}$; mức $1400\text{nm}$ là nhiễm sắc thể kép.

Bước $3$: Đối chiếu phương án

Chọn $C$. Các phương án $A$, $B$, $D$ lần lượt là sợi cơ bản, sợi nhiễm sắc hoặc sợi siêu xoắn, và nhiễm sắc thể kép.